İki uçlu duygu durum bozukluğu” taşmaktan hareketsizliğe,
uçmadan sürünmeye doğru salınan bir
sarkaç gibidir. Ciddi ve insan hayatını olumsuz
etkileyen psikiyatrik bir hastalıktır. Tıpta bu duruma
manik depresyon, manik depresif hastalık, iki uçlu mizaç
bozukluğu gibi isimler verilmektedir.
Manik depresif hastalıkta mani ve depresyon dönemleri vardır.
Hastaların çoğu bu dönemler dışında tamamen normaldir.
Hafif mani dönemlerine hipomani denilmektedir.

Mani Döneminde Görülen Bazı Belirtiler Şunlardır:

● Coşkulu, kendine aşırı güvenli bir ruh hali (Her şeyi yapabilecek
kadar güçlü hisseder.)
● Kolay sinirlenme
● Uyku ihtiyacının azalması (uyku süresi azaldığı halde
uykusuzluk hissetmez)
● Muhakeme bozukluğu (normalde alamayacağı risklerin
altına girer)
● Dikkatin kolayca dağılması, konudan konuya atlama

Depresyon Döneminde Görülen Bazı Belirtiler Şunlardır:

● Sürekli mutsuzluk, ümitsizlik ve sıkıntı hisleri
● Uyku ve iştah bozukluğu
● İsteksizlik ve zevk almama
● Halsizlik, konsantre olamama
● Hayatdan soğuma ya da ölme isteği.
Manik depresif hastalık her yaşta başlayabilir ancak genellikle
ergenlik ya da genç erişkinlik döneminde başlar ve ömür boyu
tekrarlayabilir.
Manik depresif hastalık genellikle aileden geçer. Alkol ve
bağımlılık yapıcı maddelerin kullanımı bu hastalığın ortaya
çıkışını kolaylaştırır.
Bazı hastalarda hastalığın alevlenmesi yılın belirli dönemlerinde
olur. İlkbahar ya da kış aylarında mani, sonbahar ya da
ya aylarında depresyon daha sık ortaya çıkmaktadır. Bazı hastalarda
ise sevilen birinin ölümü ya da boşanma gibi önemli
olayların yıl dönümünde hastalık alevlenmektedir.
Stres hastalığı alevlendirebilir ama herhangi bir stres olmadan
da hastalığın ortaya çıkması seyrek değildir. Bazı hastalarda
evlilik, mezuniyet ya da çok para kazanma gibi olumlu olaylar
da olumsuzlar kadar tetikleyici olmaktadır.

Kimler Tedavi Görmeli ?

Manik depresif hastalığı yaşayan kişiler, hastalık döneminin
içindeyken, kendilerinin ve çevresindekilerin ne kadar olumsuz
etkilendiğini anlayamazlar. Manik dönemi yaşayan hasta
durumundan memnundur ve kendini çok iyi hisseder. Çünkü
aklına pek çok fikir ve proje gelmekte, kendini çok güçlü hissetmekte,
durmadan çalışabilmektedir, cinsel isteği artmıştır.
Ancak diğer yandan pek çok işe başlasa da bunları yürütemez
ve sürekli yeni şeylerle uğraştığı için başarılı olamaz. Riskleri
değerlendiremediği için büyük kayıplara yol açan yatırımlar
yapar. Pek çok gereksiz ve pahalı şey satın alır. Çok sinirli
olduğu için etrafındakileri kırar, ağır durumlarda saldırganlaşabilir.
Davranışları çevreden çok tuhaf karşılanacak biçimdedir.
Hastalık döneminde hastaneye yatırılarak tedavi edilmesi
hem bu riskleri ortadan kaldırır hem de kişinin toplum içinde
imajının sarsılmasını engeller. Hastalık dönemi içindeyken
hasta bunları değerlendirebilecek durumda olmadığı için de
görev hasta yakınlarına düşmektedir.

Manik Depresif Hastalığın Tedavisi

Manik Depresif hastalıkta en sık kullanılan ilaçlar duygudurum
düzenleyicileridir. Bazı şeker hastalarının insülin alması
ya da bazı yüksek tansiyon hastalarının tansiyon ilacı alması
gibi manik depresif hastalığı olan kişilerin de uzun yıllar bazen
ömür boyu bu ilaçları almaları gerekir. Bunlar hem hastalığın
akut alevlenme dönemlerinde belirtilerin ortadan kalkmasını
sağlar hem de aradaki normal dönemlerde hastalığın tekrarlamasını
engelleyen koruyucu görev yaparlar.
İlaç tedavisine ek olarak psikoterapi yapılması, tekrarlama
sıklığını azaltabilir. Ağır hastalık dönemlerinde ya da tedavinin
hızlı olması için elektroşok da (elektrokonvülsif terapi,
EKT) uygulanabilir.

Hasta Kendisi İçin Ne Yapabilir?

● Düzenli ilaç kullanmalıdır
● Uyarı işaretlerine dikkat edilmelidir
İyi dönemindeyken bir yakınıyla kontrat yaparak, o kişi kendisinde
tehlike işaretleri fark ettiğini söylediğinde onun yönlendirmesine
uyacağına dair (tercihen yazılı) söz vermeli
● Alkol ve uyuşturucu ilaçlardan kaçınılmalıdır
● Başka ilaç almadan önce kendi doktoruna danışmalıdır
● Sosyal hayatın dengesini etkileyecek köklü değişikliklerden
kaçınmalıdır.

MANİK DEPRESİF HASTALIK TESTİ